آرزوهای کودکان در کشورهای مختلف و تأثیر محیط فرهنگی بر آنها
آرزوهای کودکان هر جامعه، دورنمایی از آینده آن کشور میتواند باشد. هر چه آرزو متنوعتر، گستردهتر و بزرگتر باشد، پیشرفت آن کشور بیشتر متصور خواهد بود. بااینحال این آرزوها چگونه شکل میگیرند؟ چه عواملی در تعیین مسیر آنها دخیل خواهد بود؟ فرهنگ، اجتماع، اقتصاد، خانواده، رسانه اجتماعی و هزاران عامل دیگر، بزرگترین فیلترهایی هستند که یک خواسته از آنان عبور میکند تا به شکل نهایی خود برسد. اگر حدود این المانها را بدانید، میتوانید بهخوبی آرزویی درست برای فرزندان خود و کشورتان بسازید. بیایید با هم کمی این فاکتورها و نحوه اثرگذاری آنان را بررسی کنیم.
کشورهای توسعهیافته که شامل کشورهای غربی مانند ایالات متحده آمریکا، کانادا و بخش بزرگی از اروپا میشود، تأکید بیشتری بر آزادی در انتخاب و فردگرایی داشته و البته از نظر محرکهای محیطی بسیار غنیتر از سایر کشورها هستند. در نتیجه، کودکانی که در این محیطها پرورش مییابند از سنین کمتر با مفاهیمی مانند استقلال، خود ابرازی و علایق شخصی آشنا بوده و اغلب رؤیایی که در سر دارند، متنوع و متکی به نیازها و علایق شخص خودشان است! نکته مهم آن است که اغلب کودکان باتوجهبه زیرساختهای حمایتی و آموزش با کیفیتی که از آن برخوردار هستند، همچنین دسترسی بیشتر و بهتر به رسانهها، آیندهای متنوع و برخی موارد در سطح جهان را برای خود ترسیم میکنند.
کشورهای توسعهیافته، شرایط اقتصادی و اجتماعی متفاوتتری داشته و هند، بنگلادش، برزیل یا بسیاری از کشورهای آفریقایی را میتوان در زمره آنان قرار داد. رؤیای کودکان این سرزمینها با بهبود شرایط خانواده ارتباطی تنگاتنگ داشته و هدف آنان اقتصادی بهتر برای داشتن شرایطی ایدهآلتر است. هر چه به سمت مناطق فقیرتر پیش بروید این آرزوها سادهتر شده و به رفع نیازهای اولیه مانند سرپناهی امن، آموزش معتبر یا نیازهای اولیه غذایی تنزل پیدا میکند.
چین، ژاپن و کره نمونهای از کشورهای آسیای شرقی محسوب میشوند. در این فرهنگها آنچه بیش از همه برای افراد اهمیت دارد، موفقیت تحصیلی و فرهنگ جمعگرایانه است. به همین دلیل در اغلب مدارس، کودکان از همان سنین کم در فضایی رقابتی قرار گرفته و آرزوی آنان در موفقیت تحصیلی، قبولی در بهترین رشته و دانشگاه و پس از آن رسیدن به موقعیتهای بالای اجتماعی خلاصه میشود. از طرفی، هویت افراد بیشتر در بستر خانواده شکلگرفته و تعریف میشود و در نتیجه جنبه فردی آرزوها کمتر موردتوجه قرار میگیرد.
کشورهای عضو منطقه خاورمیانه، جایی بین سنت و مدرنیته قرار داشته و در نتیجه آرزوهایی مرکب از هر دودسته دارند. داشتن مشاغلی مانند انواع مهندسی یا طبابت به دلیل جایگاه ویژهای که دارند جزو اولین آرزوهای ملتهای خاورمیانه محسوب میشوند. بااینحال چون رسانههای ارتباطجمعی آنان را با فرهنگ غرب نیز آشنا کرده، مهاجرت، هنرمند بودن یا پیشرفت در فناوری نیز به این خواستهها افزوده شده است. ترکیب این موارد با ارزشهای مبتنی بر مذهب و فرهنگ خانوادگی تلفیقی متفاوت را در خواستهها به همراه داشته است.
بیشک، محیط فرهنگی، باعث شکلگیری خواستههای متفاوتی در افراد میشود. این فرهنگ است که طرز تفکر و دیدگاه هر فرد را شکل میدهد و در نتیجه آرزوهایی را برای آنان تعریف میکند که ممکن است با فرهنگی دیگر متفاوت باشد. کدام المانهای فرهنگی اثر بیشتری دارند؟
هنجارها و ارزشهای اجتماعی
فرهنگهای شرق و غرب، به دلیل تأکید بر زندگی انفرادی یا در جمع با یکدیگر متفاوت هستند. به همین دلیل اغلب کودکان غربی آرزوهایی دارند که متکی به خواستههای شخص خود آنان و انتخابهای شخصی است. ولی افرادی که در فرهنگ شرق زندگی میکنند بیشتر آرزوهایی که دارند رگههایی از مسئولیت اجتماعی یا انتظارات خانواده را میتوانید در آن ببینید.
شرایط اقتصادی و آموزشی
آنچه بیش از همه آرزوهای کودکان را شکل میدهد، کیفیت و سطح دسترسی آنان به آموزش است. وقتی کودک بتواند در مدرسهای پیشرفته تحصیل کند، آرزوهایی گسترده، متنوع و البته در این مسیر خواهد داشت. درحالیکه آرزوی یک فرد که در مدارس محروم تحصیل کرده، چیزی جز ادامه تحصیل، یافتن شغل با درآمد حداقلی و پایدار و مواردی از این دست نخواهد بود.
رسانهها و الگوهای فرهنگی
علاوه بر همه موارد بالا، آرزوها از فیلتری با نام رسانههای ارتباطجمعی عبور میکنند که کمی تعدیلکننده فرهنگ خواهد بود. زمانی که فرد شخصیتهای معروف ورزشی، هنری یا علمی را مشاهده میکند بر اساس آن الگوی خود را انتخاب کرده و در نتیجه آرزوی او نیز به همان سمت تغییر مسیر میدهد. از طرفی آشنایی با امکاناتی که در سایر کشورها وجود دارد، نحوه زندگی افراد در فرهنگیهای مختلف و مواردی از این دست نیز بیتأثیر نخواهد بود.
اولین بستری که هر فرد در آن رشد میکند و با جهان پیرامون خود آشنا میشود، خانواده است. رشد کودک در خانوادهای با ارزشهای علمی از او فردی میسازد که با کودکی که در خانوادهای با اولویت اقتصاد بزرگ شده است متفاوت خواهد بود. کودکان دسته اول اغلب به دنبال موفقیتهای تحصیلی هستند؛ ولی دسته دوم فرزندانی را با رغبت بیشتر به سمت کسبوکارهای متنوع به جامعه تحویل خواهد داد.
آرزوهای هر فرد، بازتابی از تمایلات فردی او مبتنی بر شخصیتی است که دارد. علاوه بر این محصولی است که با محیط فرهنگی، اقتصادی، مذهبی و اجتماعی ترکیب شده و خواستهای منحصربهفرد را ایجاد میکند. فرهنگهای باز و امکانات بیشتر، آرزوهایی بزرگتر و اقتصاد ضعیف، آرزویی محدود در پی خواهد داشت. به خودتان نگاه کنید. شما چه آرزویی دارید؟
English
Türkçe